اگر درباره درایوهای حالت جامد یا SSD تحقیق کرده باشید، احتمالاً با انبوهی از توصیهها برای افزایش سرعت و طول عمر SSD روبهرو شدهاید. اما واقعیت این است که پیشرفت سختافزارهای امروزی، کنترلرهای هوشمند و سیستمعاملهای جدید باعث شده بسیاری از این توصیهها دیگر کاربردی نباشند.
بدتر از آن، برخی از این ترفندها نهتنها کمکی به افزایش عمر SSD نمیکنند، بلکه میتوانند پایداری سیستم را نیز کاهش دهند؛ بهویژه اگر رایانه شما حافظه رم محدودی داشته باشد.
غیرفعال کردن Pagefile
SSDهای امروزی دیگر آنقدرها هم حساس نیستند
وقتی اولین SSDها وارد بازار شدند، نگرانیهای زیادی درباره طول عمر آنها وجود داشت. حافظه فلش با هر بار نوشتن اطلاعات بهمرور فرسوده میشود و در آن زمان مشخص نبود که آیا این فناوری میتواند استفاده روزمره را تحمل کند یا خیلی زود از کار خواهد افتاد.
یکی از مهمترین نگرانیها، تعداد زیاد عملیات نوشتن روی حافظه بود. به همین دلیل بسیاری از کاربران پیشنهاد میکردند قابلیت Pagefile را غیرفعال کنید. Pagefile زمانی وارد عمل میشود که حافظه رم پر شده باشد و مانند حافظه رم مجازی عمل میکند. تصور رایج این بود که استفاده مداوم از Pagefile باعث کاهش عمر SSD میشود.
روش کار نیز ساده است، به صورت خلاصه مراحل طبق تصویر زیر است:
اما این نگرانی بیش از حد بزرگنمایی شده بود. در عمل، میزان نوشتنی که Pagefile روی SSD ایجاد میکند، در مقایسه با ظرفیت نوشتن SSDهای امروزی بسیار ناچیز است. علاوه بر این، تجربه سالهای اخیر نشان داده SSDها بسیار مقاومتر از چیزی هستند که در ابتدا تصور میشد.
برای مثال، اولین SSD که سالها پیش خریدم هنوز بدون مشکل کار میکند و مدتهاست از میزان نوشتن پیشبینیشده توسط سازنده هم فراتر رفته است. در مقابل، غیرفعال کردن Pagefile میتواند مشکلات جدی ایجاد کند. اگر حافظه رم پر شود، سیستم دیگر فضای کمکی برای مدیریت دادهها ندارد و این موضوع ممکن است باعث کاهش شدید سرعت، ناپایداری ویندوز و حتی خراب شدن اطلاعات شود. این مشکل بهویژه در رایانههایی با ۸ گیگابایت رم یا کمتر بیشتر دیده میشود.
اجرای مداوم TRIM یا Optimize
تنظیمات پیشفرض ویندوز کاملاً کافی هستند
در بسیاری از آموزشها توصیه میشود مرتب دستور TRIM را اجرا کنید یا مدام از ابزار Optimize ویندوز استفاده کنید تا SSD همیشه سریع بماند. عملیات TRIM باعث میشود بلوکهای بلااستفاده از قبل آزاد شوند تا SSD هنگام نوشتن اطلاعات جدید، عملکرد سریعتری داشته باشد.
شاید سالها قبل و زمانی که SSDها فناوری تازهای بودند، اجرای دستی TRIM منطقی به نظر میرسید. اما امروز تقریباً تمام مشکلات اولیه این فناوری برطرف شده و تنظیمات پیشفرض ویندوز برای بیش از ۹۹ درصد کاربران کاملاً مناسب است.
اجرای مکرر TRIM آسیبی به سیستم وارد نمیکند، اما در اغلب شرایط نیز تأثیر محسوسی بر عملکرد SSD نخواهد داشت. فقط یک استثنا وجود دارد. اگر فضای ذخیرهسازی SSD تقریباً پر شده باشد، سیستم مجبور میشود دائماً مقدار کمی فضای آزاد را بازنویسی کند. در چنین شرایطی، اجرای دستی TRIM ممکن است به بهبود جزئی عملکرد کمک کند.
میتوانید بهینهسازی خودکار و زمانبندی شده را فعال کنید، روش کار در ۳ تصویر زیر توضیح داده شده است:
انتقال فایلهای موقت و کش مرورگر از SSD
نگرانی درباره تعداد عملیات نوشتن دیگر منطقی نیست
یکی دیگر از توصیههایی که بارها تکرار میشود، انتقال فایلهای موقت و کش مرورگر به هارددیسک یا یک درایو دیگر است. استدلال این است که فایلهای کش، فایلهای موقت و گزارشهای سیستم دائماً روی SSD نوشته میشوند و همین موضوع باعث کاهش عمر حافظه میشود. از نظر فنی این موضوع درست است؛ هر عملیات نوشتن مقداری از عمر حافظه فلش را مصرف میکند.
اما درست مانند Pagefile، حجم فایلهای موقت و کشی که در طول عمر SSD روی آن نوشته میشود، معمولاً فقط چند صد گیگابایت است؛ در حالی که SSDهای امروزی برای صدها ترابایت عملیات نوشتن طراحی شدهاند و در عمل نیز معمولاً بسیار بیشتر از مقدار اعلامشده توسط سازنده دوام میآورند. از طرف دیگر، سیستمعامل و نرمافزارها این فایلها را روی SSD ذخیره میکنند، چون SSD بسیار سریع است. اگر این فایلها را فقط برای افزایش عمر SSD به یک هارددیسک منتقل کنید، عملاً یکی از مهمترین مزیتهای SSD یعنی سرعت بالا را از بین بردهاید.
اختصاص بیش از حد فضای Overprovisioning
بیشتر SSDها این کار را خودشان انجام میدهند
SSDها زمانی بهترین عملکرد را دارند که مقداری فضای آزاد در اختیار داشته باشند. به همین دلیل برخی کاربران پیشنهاد میکنند بخش بزرگی از ظرفیت SSD را اصلاً پارتیشنبندی نکنید تا فضای بیشتری برای Overprovisioning باقی بماند.
هدف از این کار این است که SSD همیشه فضای کافی برای انجام عملیات داخلی مانند Wear Leveling و Garbage Collection داشته باشد. اما واقعیت این است که SSDهای مدرن این کار را بهصورت خودکار انجام میدهند.
آنها از همان ابتدا بخشی از فضای حافظه را برای این عملیات رزرو میکنند و این مقدار برای بیشتر کاربران کاملاً کافی است. اگر بدون دلیل مشخص فضای بیشتری را به Overprovisioning اختصاص دهید، فقط بخشی از ظرفیت قابل استفاده SSD را از دست خواهید داد؛ بدون اینکه لزوماً افزایش عملکرد محسوسی مشاهده کنید. به همین دلیل بهتر است تنظیمات پیشفرض را تغییر ندهید، مگر اینکه SSD شما تقریباً پر شده باشد یا واقعاً با افت عملکرد روبهرو شوید. در چنین شرایطی، فدا کردن بخشی از فضای ذخیرهسازی برای افزایش عملکرد میتواند منطقی باشد.
گاهی بهترین انتخاب همان تنظیمات پیشفرض است
بیشتر ترفندهایی که برای افزایش عمر SSD پیشنهاد میشوند، کاملاً اشتباه نیستند؛ اما متعلق به سالهای گذشته هستند و با SSDهای امروزی سازگاری چندانی ندارند.
سختافزارهای جدید بسیار هوشمندتر، مقاومتر و پیشرفتهتر از نسلهای اولیه SSD هستند و دیگر به آن همه مراقبت نیاز ندارند.
البته هنوز هم یک کار وجود دارد که باید از انجام آن خودداری کنید و آن Defrag کردن SSD است.
عملیات Defrag هنگام اجرا حجم زیادی از اطلاعات را جابهجا و دوباره روی حافظه مینویسد که هم بیفایده است و هم میتواند استهلاک SSD را افزایش دهد. ویندوز معمولاً اجازه انجام این کار را نمیدهد، اما همچنان امکان اجرای دستی آن وجود دارد.
همچنین اگر اطلاعات مهمی روی SSD ذخیره کردهاید، بهتر است آن را برای مدت طولانی بدون برق رها نکنید. برخلاف هارددیسکهای مکانیکی، SSDها هنگام خاموش بودن طولانیمدت بیشتر در معرض از دست رفتن اطلاعات قرار دارند.
اینتوتک