فناوری جدید QSSR قرار است کیفیت تصویر بازی‌ها را روی پلی‌استیشن ۵ معمولی بهبود دهد؛ کنسولی که پیش از این برای بازسازی تصویر و افزایش وضوح به فناوری‌هایی مانند FSR متکی بود. این فناوری با کمک هوش مصنوعی تلاش می‌کند جزئیات بیشتری را در تصویر حفظ کند و مشکلاتی مانند لرزش لبه‌ها و ناپایداری جزئیات را کاهش دهد. با این حال، میزان تأثیر آن به بازی و نحوه پیاده‌سازی توسط سازندگان بستگی دارد.
فناوری QSSR در پلی‌استیشن ۵ چیست و چگونه کار می‌کند؟
QSSR مخفف عبارت Quick Spectral Super Resolution و فناوری ارتقای وضوح تصویر مبتنی بر هوش مصنوعی سونی برای پلی‌استیشن ۵ معمولی است. این فناوری با همکاری AMD و در چارچوب پروژه‌ای به نام Project Amethyst توسعه یافته است. هدف آن این است که بازی بتواند با وضوح رندر پایین‌تری اجرا شود و سپس تصویری واضح‌تر و باثبات‌تر به نمایشگر تحویل دهد.
در روش‌های معمول ارتقای تصویر، ممکن است هنگام حرکت دوربین یا نمایش جزئیات ظریف، لبه‌های اشیا لرزان به نظر برسند یا ردهای تصویری ناخواسته ایجاد شود. QSSR تلاش می‌کند این مشکلات را کاهش دهد و جزئیاتی مانند شاخ‌وبرگ گیاهان، خطوط باریک و بافت محیط را واضح‌تر نمایش دهد.
تفاوت مهم این فناوری با راهکارهای قبلی آن است که برای سخت‌افزار پلی‌استیشن ۵ معمولی بهینه شده است. این کنسول برخلاف نسخه Pro از توان پردازشی اختصاصی مشابه برای اجرای PSSR برخوردار نیست؛ بنابراین QSSR از معماری شبکه عصبی سبک‌تر و بهینه‌سازی‌های ویژه استفاده می‌کند. البته این موضوع به معنای برابری کامل کیفیت تصویر آن با PSSR در پلی‌استیشن ۵ پرو نیست.
تفاوت QSSR با PSSR و FSR و DLSS چیست؟
فناوری‌های ارتقای وضوح تصویر با هدفی مشابه ساخته شده‌اند، اما روش پیاده‌سازی و سخت‌افزار هدف آن‌ها متفاوت است. شناخت این تفاوت‌ها کمک می‌کند انتظارات واقع‌بینانه‌تری از QSSR داشته باشید.
- QSSR: برای پلی‌استیشن ۵ معمولی طراحی شده و هدف آن بهبود وضوح و ثبات تصویر با هزینه پردازشی قابل‌قبول است.
- PSSR: فناوری پیشرفته‌تر سونی برای پلی‌استیشن ۵ پرو است که از توان پردازشی بیشتر این کنسول بهره می‌برد.
- FSR: فناوری ارتقای تصویر AMD است که در بازی‌های مختلف و روی سخت‌افزارهای گوناگون استفاده می‌شود. کیفیت نتیجه به نسخه فناوری و تنظیمات بازی بستگی دارد.
- DLSS: فناوری انویدیا برای کارت‌های گرافیک سازگار است که از قابلیت‌های هوش مصنوعی سخت‌افزارهای این شرکت برای بازسازی تصویر استفاده می‌کند.
QSSR می‌تواند در بعضی بازی‌ها تصویر واضح‌تری از روش ارتقای پیش‌فرض ارائه دهد، اما نمی‌توان گفت همیشه از FSR یا DLSS بهتر است. مقایسه منصفانه باید با در نظر گرفتن وضوح خروجی، نرخ فریم، تنظیمات گرافیکی و کیفیت پیاده‌سازی هر بازی انجام شود.
کدام بازی‌های پلی‌استیشن ۵ از QSSR پشتیبانی می‌کنند؟
هنگام معرفی QSSR در اکتبر ۲۰۲۶، سونی دو بازی را به‌عنوان نخستین عناوین مجهز به این فناوری معرفی کرد: Ghost of Yōtei و Marvel’s Wolverine. این قابلیت از طریق به‌روزرسانی هر بازی اضافه شده و گزینه‌ای برای تنظیمات گرافیکی آن محسوب می‌شود؛ بنابراین نصب یک آپدیت عمومی به‌تنهایی باعث فعال‌شدن QSSR در تمام بازی‌های پلی‌استیشن ۵ نمی‌شود.
در بازی Marvel’s Wolverine، این فناوری می‌تواند جزئیات محیط‌های شلوغ، خیابان‌ها و بافت‌های ظریف را واضح‌تر کند. در Ghost of Yōtei نیز هدف، نمایش بهتر جزئیات محیط و شخصیت‌ها و کاهش ناپایداری تصویر است. با این حال، میزان بهبود در این دو بازی یکسان نیست و ممکن است در بعضی صحنه‌ها تفاوت چندان چشمگیر نباشد.
سونی اعلام کرده است که کتابخانه QSSR در اختیار توسعه‌دهندگان پلی‌استیشن قرار می‌گیرد تا در بازی‌های دیگر نیز از آن استفاده کنند. با این وجود، پشتیبانی از هر بازی به تصمیم سازنده و انتشار به‌روزرسانی سازگار بستگی دارد. بنابراین نباید فرض کرد که بازی‌هایی مانند Elden Ring یا Final Fantasy VII Rebirth صرفاً با آپدیت کنسول به این فناوری مجهز می‌شوند.
چگونه QSSR را در بازی‌های سازگار فعال کنیم؟
QSSR یک گزینه سراسری در تنظیمات سیستم پلی‌استیشن ۵ نیست؛ در بازی‌هایی نمایش داده می‌شود که سازنده آن‌ها را به این فناوری مجهز کرده باشد. برای بررسی دسترسی به آن، ابتدا مطمئن شوید بازی به‌روز است.
برای بررسی به‌روزرسانی نرم‌افزار کنسول، این مسیر را دنبال کنید:
Settings → System → System Software → System Software Update and Settings
تنظیمات ← سیستم ← نرم‌افزار سیستم ← به‌روزرسانی نرم‌افزار سیستم و تنظیمات
برای بررسی آپدیت یک بازی، آن را در صفحه اصلی کنسول انتخاب کنید، دکمه Options کنترلر را فشار دهید و گزینه بررسی به‌روزرسانی را انتخاب کنید. پس از نصب نسخه سازگار، بازی را اجرا کنید و وارد تنظیمات گرافیکی یا نمایش تصویر شوید. اگر سازنده QSSR را برای آن بازی ارائه کرده باشد، گزینه مربوط به آن در همین بخش قابل مشاهده خواهد بود.
در صورتی که گزینه QSSR را نمی‌بینید، ابتدا سازگاری بازی و نصب آخرین به‌روزرسانی آن را بررسی کنید. تغییر تنظیمات عمومی کنسول نمی‌تواند این قابلیت را به بازی‌ای اضافه کند که از آن پشتیبانی نمی‌کند.
آیا QSSR باعث کاهش نرخ فریم می‌شود؟
اجرای الگوریتم ارتقای تصویر به توان پردازشی نیاز دارد؛ بنابراین تأثیر QSSR بر نرخ فریم به حالت گرافیکی و وضوح تصویر هدف بستگی دارد. در بعضی حالت‌ها ممکن است بازی برای حفظ نرخ فریم، وضوح رندر داخلی را تنظیم کند. در حالت‌های دیگر، هزینه پردازشی فناوری می‌تواند باعث کاهش نرخ فریم شود.
آزمون‌های اولیه منتشرشده درباره بازی Marvel’s Wolverine نشان می‌دهند که هزینه اجرای QSSR در برخی شرایط قابل‌اندازه‌گیری است؛ اما در Ghost of Yōtei نتیجه متفاوت بوده و افت عملکرد چندان محسوس گزارش نشده است. این نتایج را نباید به تمام بازی‌ها تعمیم داد، زیرا موتور گرافیکی و تنظیمات هر عنوان متفاوت است.
اگر اولویت شما اجرای روان بازی است، حالت Performance را بررسی کنید و به تفاوت میان کیفیت تصویر و نرخ فریم توجه داشته باشید. اگر وضوح و جزئیات بصری برایتان اهمیت بیشتری دارد، حالت‌های گرافیکی دیگر را نیز امتحان کنید تا بهترین تعادل را برای نمایشگر و سلیقه خود پیدا کنید.
محدودیت‌های QSSR و آینده این فناوری در بازی‌ها
مهم‌ترین محدودیت فعلی QSSR، تعداد کم بازی‌های سازگار با آن است. حتی اگر این فناوری در یک بازی نتیجه بسیار خوبی داشته باشد، نمی‌توان انتظار داشت که کیفیت تصویر تمام بازی‌های پلی‌استیشن ۵ بلافاصله بهتر شود. توسعه‌دهندگان باید آن را در بازی خود پیاده‌سازی کنند و تنظیمات مربوط به وضوح رندر و عملکرد را متناسب با سخت‌افزار کنسول بهینه کنند.
نکته دیگر این است که QSSR معجزه نمی‌کند. این فناوری اطلاعات تصویری را که بازی تولید می‌کند بازسازی می‌کند؛ بنابراین نتیجه نهایی همچنان به کیفیت بافت‌ها، وضوح رندر اولیه، طراحی گرافیکی و تنظیمات بازی وابسته است. همچنین QSSR قرار نیست به‌تنهایی مشکلاتی مانند بارگذاری طولانی مراحل یا طراحی گرافیکی ضعیف را برطرف کند.
با گسترش پشتیبانی توسعه‌دهندگان، امکان دارد بازی‌های بیشتری از این فناوری استفاده کنند. به‌ویژه بازی‌هایی که در وضوح رندر پایین اجرا می‌شوند و از مشکلاتی مانند لرزش لبه‌ها یا محوشدن جزئیات در حرکت رنج می‌برند، می‌توانند از ارتقای تصویر هوشمندانه سود ببرند. با این حال، تا زمانی که بازی‌های بیشتری عرضه نشوند، نمی‌توان درباره میزان تأثیر QSSR بر کل کتابخانه پلی‌استیشن ۵ قضاوت قطعی کرد.
آیا QSSR ارزش استفاده دارد؟
اگر پلی‌استیشن ۵ معمولی دارید و بازی موردعلاقه‌تان از QSSR پشتیبانی می‌کند، امتحان‌کردن آن منطقی است. این فناوری می‌تواند تصویر واضح‌تر و جزئیات باثبات‌تری ارائه دهد، بدون اینکه برای استفاده از آن به خرید پلی‌استیشن ۵ پرو نیاز داشته باشید.
با این حال، نتیجه را در همان بازی و با تنظیمات مختلف بررسی کنید. اگر تصویر واضح‌تر شده و نرخ فریم همچنان مناسب است، فعال‌بودن QSSR انتخاب خوبی خواهد بود. اگر افت عملکرد را احساس می‌کنید یا تفاوت کیفیت تصویر برایتان ناچیز است، استفاده از گزینه گرافیکی پیش‌فرض می‌تواند منطقی‌تر باشد.
در مجموع، QSSR گام مثبتی برای بهبود کیفیت تصویر در پلی‌استیشن ۵ معمولی است؛ اما ارزش واقعی آن به گسترش پشتیبانی بازی‌ها و کیفیت پیاده‌سازی هر سازنده بستگی دارد.
اینتوتک