پر شدن درایو C یکی از مشکلات رایج ویندوز ۱۱ و ویندوز ۱۰ است که می‌تواند باعث اختلال در نصب آپدیت‌ها، کاهش فضای ذخیره‌سازی و کند شدن بعضی عملیات سیستم شود. خوشبختانه کمک می‌کند.

برخلاف ابزار Disk Cleanup که معمولاً باید آن را به‌صورت دستی اجرا کنید، قابلیت Storage Sense می‌تواند در زمان‌بندی مشخص یا هنگام کمبود فضای ذخیره‌سازی فعال شود. حتی می‌توانید تعیین کنید فایل‌های سطل بازیافت و فولدر Downloads پس از چند روز پاک شوند تا نیازی به پاک‌سازی مداوم آن‌ها نداشته باشید.

سطل بازیافت ویندوز برای هر درایو فضای مشخصی دارد و این فضا بین درایوهای مختلف مشترک نیست. به همین دلیل ممکن است یک فایل در درایو C وارد سطل بازیافت شود اما همان فایل در درایو D به دلیل کمبود فضای اختصاص‌یافته، مستقیماً حذف شود.

این موضوع مخصوصاً هنگام حذف فایل‌های حجیم اهمیت دارد. اگر حجم فایل از حداکثر اندازه تعیین‌شده برای سطل بازیافت آن درایو بیشتر باشد، ویندوز نمی‌تواند فایل را در سطل نگه دارد و قبل از حذف دائمی به شما هشدار می‌دهد.

اگر فضای خالی درایو ویندوز کم شده است، قبل از حذف عکس‌ها و ویدیوهای شخصی بهتر است سراغ فایل‌هایی بروید که خود ویندوز در طول زمان ایجاد کرده است. فایل‌های موقت، باقی‌مانده آپدیت‌ها، فایل‌های نصب قبلی ویندوز و نقاط بازیابی می‌توانند چندین گیگابایت از فضای دیسک را اشغال کنند.

ویندوز ۱۱ چند ابزار داخلی برای مدیریت این فضا دارد و برای استفاده از آن‌ها نیازی به نصب برنامه‌های پاکسازی جانبی نیست. در ادامه چهار ابزار کاربردی را بررسی می‌کنیم که می‌توانند بدون دستکاری فایل‌های شخصی فضای قابل توجهی آزاد کنند. مایکروسافت نیز استفاده از Storage Sense و ابزارهای داخلی پاکسازی را برای مدیریت فضای ذخیره‌سازی ویندوز توصیه می‌کند.

Storage Sense در ویندوز ۱۱ چیست و چه فایل‌هایی را پاک می‌کند؟

Storage Sense یکی از ابزارهای داخلی ویندوز ۱۱ برای مدیریت خودکار فضای ذخیره‌سازی است و بدون نیاز به نصب برنامه‌های جانبی می‌تواند فایل‌های موقت و برخی فایل‌های غیرضروری را پاک کند. این قابلیت به‌خصوص زمانی مفید است که معمولاً پاکسازی درایو C را فراموش می‌کنید.

Storage Sense می‌تواند فایل‌های موقت و محتوای قدیمی سطل بازیافت را طبق تنظیمات شما حذف کند. همچنین در صورت استفاده از OneDrive، امکان تبدیل فایل‌های محلی کم‌استفاده به حالت آنلاین را دارد؛ در این حالت فایل از فضای ابری حذف نمی‌شود و فقط نسخه محلی آن از روی کامپیوتر کنار گذاشته می‌شود.

چگونه بدون حذف فایل‌ها ده‌ها گیگابایت از فضای ویندوز ۱۱ را آزاد کنیم؟

وقتی فضای درایو C در ویندوز ۱۱ رو به اتمام است، معمولاً اولین گزینه‌هایی که به ذهن می‌رسند حذف فایل‌های موقت، پاک کردن پوشه Downloads یا حذف برنامه‌های اضافی هستند. اما بخشی از فضای ذخیره‌سازی ممکن است در محلی مصرف شود که در File Explorer به شکل یک پوشه معمولی دیده نمی‌شود.

یکی از این موارد فضای اختصاص‌یافته به Shadow Copy یا نسخه‌های قبلی سیستم است. سرویس Volume Shadow Copy Service یا VSS می‌تواند برای قابلیت‌هایی مانند System Restore از فضای درایو استفاده کند و مقدار مصرف‌شده آن مستقیماً در فهرست فایل‌های معمولی نمایش داده نمی‌شود. مایکروسافت نیز ابزار vssadmin را برای مشاهده و مدیریت این فضای ذخیره‌سازی در ویندوز ۱۱ ارائه کرده است.

در یک نمونه، اجرای دستور vssadmin list shadowstorage مشخص کرد که بیش از ۱۱ گیگابایت از فضای درایو به Shadow Copy اختصاص یافته است. با کاهش سقف فضای قابل استفاده، حدود ۱۱ گیگابایت فضای بیشتری در اختیار سیستم قرار گرفت؛ البته این کار می‌تواند باعث حذف برخی نسخه‌های قبلی و کاهش قابلیت بازگشت به وضعیت‌های قدیمی‌تر شود.