بسیاری از گوشی‌های اندرویدی به‌صورت پیش‌فرض با برنامه‌هایی عرضه می‌شوند که برای استفاده از تمام قابلیت‌های آن‌ها باید به حساب گوگل یا سرویس‌های ابری متصل شوید. اگر حفظ حریم خصوصی، کاهش دسترسی برنامه‌ها به اینترنت و نگهداری اطلاعات روی حافظه گوشی برایتان اهمیت دارد، می‌توانید بعضی از این برنامه‌ها را با جایگزین‌های متن‌باز عوض کنید.
فروشگاه F-Droid مجموعه‌ای از برنامه‌های رایگان و متن‌باز اندروید را ارائه می‌دهد که بسیاری از آن‌ها بدون ساخت حساب کاربری و حتی بدون اتصال به اینترنت قابل استفاده هستند. در ادامه چهار جایگزین کاربردی برای گالری تصاویر، پیامک، نقشه و تقویم اندروید را معرفی می‌کنیم.
بهترین جایگزین گالری سامسونگ و گوگل فوتوز؛ برنامه Fossify Gallery
مناسب برای حفظ حریم خصوصی و جایگزین Samsung Gallery و Google Photos
Fossify Gallery یک برنامه گالری متن‌باز برای اندروید است که تصاویر و ویدیوهای ذخیره‌شده در حافظه گوشی را نمایش می‌دهد. برخلاف سرویس‌های مبتنی بر فضای ابری، برای مشاهده تصاویر نیازی به ساخت حساب کاربری یا همگام‌سازی با سرورهای آنلاین ندارید.
یکی از مزیت‌های مهم این برنامه، پردازش محلی تصاویر است. به همین دلیل می‌توانید بدون ارسال عکس‌ها به سرویس‌های خارجی، آن‌ها را مدیریت و ویرایش کنید.
قابلیت‌های مهم Fossify Gallery عبارت‌اند از:
- نمایش تصاویر و ویدیوها بر اساس آلبوم و فولدر
- ویرایش تصاویر، برش، چرخاندن و تغییر اندازه عکس
- پشتیبانی از فرمت‌هایی مانند JPEG، PNG، GIF، WebP و RAW
- امکان مخفی‌کردن تصاویر و محافظت از محتوای خصوصی با رمز یا اثر انگشت
- حذف اطلاعات مکانی و سایر اطلاعات EXIF تصاویر هنگام اشتراک‌گذاری
- سطل بازیافت برای بازیابی تصاویر حذف‌شده
این برنامه برای افرادی مناسب است که می‌خواهند گالری گوشی سامسونگ یا سایر گوشی‌های اندرویدی را با یک ابزار ساده و بدون تبلیغات جایگزین کنند. البته برخلاف Google Photos، پشتیبان‌گیری ابری خودکار ارائه نمی‌دهد و باید برای جلوگیری از ازدست‌رفتن تصاویر، نسخه پشتیبان جداگانه تهیه کنید.
جایگزین Google Messages؛ برنامه Fossify Messages برای پیامک
جایگزین برنامه پیامک گوگل و سامسونگ
Fossify Messages یک برنامه متن‌باز برای مدیریت پیامک و پیام‌های چندرسانه‌ای است که می‌تواند جایگزین Google Messages و Samsung Messages شود.
این برنامه برای ارسال و دریافت پیامک از شبکه اپراتور تلفن همراه استفاده می‌کند و برای عملکرد اصلی خود به اتصال اینترنت نیاز ندارد. همچنین برخلاف بسیاری از پیام‌رسان‌ها، برای استفاده از آن نیازی به ساخت حساب کاربری نیست.
مهم‌ترین قابلیت‌های Fossify Messages شامل موارد زیر است:
- ارسال و دریافت پیامک SMS و پیام چندرسانه‌ای MMS
- جست‌وجو در میان پیام‌های ذخیره‌شده
- زمان‌بندی ارسال پیامک
- مسدودکردن شماره‌های مزاحم و فیلترکردن پیام‌های ناخواسته
- تهیه نسخه پشتیبان و بازیابی پیام‌ها
- کنترل نمایش محتوای پیام‌ها در اعلان‌های صفحه قفل
یکی از نکات مهم درباره این برنامه، پشتیبانی‌نکردن از RCS است. بنابراین قابلیت‌هایی مانند نمایش وضعیت خوانده‌شدن پیام، نشانگر تایپ مخاطب و ارسال تصاویر باکیفیت از طریق استاندارد RCS در دسترس نیستند.
اگر بیشتر از پیامک معمولی استفاده می‌کنید و به امکانات پیشرفته Google Messages وابسته نیستید، این برنامه جایگزین مناسبی خواهد بود.
جایگزین Google Maps؛ برنامه Organic Maps برای مسیریابی آفلاین
قابل استفاده بدون اینترنت و جایگزین نقشه گوگل برای مسیریابی آفلاین
Organic Maps یکی از گزینه‌های متن‌باز برای افرادی است که به نقشه و مسیریابی بدون اینترنت نیاز دارند. این برنامه از داده‌های OpenStreetMap استفاده می‌کند و امکان دانلود نقشه مناطق مختلف را برای استفاده آفلاین فراهم می‌سازد.
برخلاف Google Maps که برای بسیاری از قابلیت‌ها به اتصال اینترنت وابسته است، در Organic Maps می‌توانید نقشه‌های دانلودشده را بدون اینترنت مشاهده کنید و مسیر موردنظر را محاسبه کنید.
قابلیت‌های مهم این برنامه عبارت‌اند از:
- مسیریابی آفلاین برای خودرو، دوچرخه و پیاده‌روی
- جست‌وجوی مکان‌ها و مراکز خدماتی روی نقشه‌های دانلودشده
- راهنمای صوتی هنگام حرکت در مسیر
- ذخیره مکان‌های موردعلاقه و مدیریت نشانک‌ها
- واردکردن و خروجی‌گرفتن از مسیرها با فرمت GPX
- نمایش مسیرهای طبیعت‌گردی و دوچرخه‌سواری
یکی از مزیت‌های مهم Organic Maps، توجه به حریم خصوصی است. اطلاعات مسیر و جست‌وجو برای محاسبه مسیر آفلاین به سرور خارجی ارسال نمی‌شوند و برنامه برای استفاده معمول از نقشه به حساب کاربری نیاز ندارد.
البته این برنامه جایگزین کاملی برای تمام امکانات Google Maps نیست. اطلاعات ترافیک زنده و مسیریابی مجدد بر اساس تصادفات و ترافیک لحظه‌ای را در اختیار ندارید. همچنین اطلاعات حمل‌ونقل عمومی و زمان‌بندی زنده آن محدود است.
برای سفرهای جاده‌ای، طبیعت‌گردی و استفاده در مناطقی با پوشش ضعیف اینترنت، Organic Maps انتخاب کاربردی‌تری از بسیاری از نقشه‌های آنلاین خواهد بود.
جایگزین Google Calendar؛ برنامه Etar و DAVx5 برای مدیریت تقویم
جایگزین تقویم گوگل و سامسونگ
اگر نمی‌خواهید اطلاعات قرارهای کاری، برنامه‌های روزانه و رویدادهای شخصی شما به حساب گوگل وابسته باشد، ترکیب دو برنامه Etar Calendar و DAVx5 می‌تواند گزینه مناسبی باشد.
Etar وظیفه نمایش و مدیریت رویدادهای تقویم را بر عهده دارد و DAVx5 برای همگام‌سازی اطلاعات با یک سرور انتخابی استفاده می‌شود.
قابلیت‌های Etar Calendar:
- نمایش تقویم به‌صورت ماهانه، هفتگی و روزانه
- مشاهده فهرست رویدادها و برنامه‌های آینده
- پشتیبانی از حالت تاریک و روشن
- استفاده از تقویم محلی گوشی بدون نیاز به اتصال دائمی اینترنت
- واردکردن و خروجی‌گرفتن از اطلاعات تقویم با فرمت ICS
- نمایش چند تقویم هم‌زمان
قابلیت‌های DAVx5:
- همگام‌سازی تقویم با سرورهای مبتنی بر استاندارد CalDAV
- پشتیبانی از سرویس‌هایی مانند Nextcloud
- امکان انتخاب زمان‌بندی همگام‌سازی
- استفاده از ارتباط رمزگذاری‌شده برای انتقال اطلاعات
- یکپارچگی با سیستم همگام‌سازی داخلی اندروید
برای استفاده از این ترکیب، ابتدا Etar را نصب کنید. سپس DAVx5 را راه‌اندازی کرده و حساب CalDAV خود را به آن اضافه کنید. بعد از انتخاب تقویم‌های موردنظر و فعال‌کردن همگام‌سازی، اطلاعات در تقویم اندروید در دسترس قرار می‌گیرند.
مسیر راه‌اندازی حساب در DAVx5:
DAVx5 → Add Account → Login
DAVx5 ← افزودن حساب ← ورود
توجه داشته باشید که برای همگام‌سازی اطلاعات بین دستگاه‌های مختلف، به یک سرور CalDAV نیاز دارید. می‌توانید از سرور شخصی Nextcloud یا یک سرویس میزبانی‌شده سازگار استفاده کنید. اگر فقط به تقویم محلی نیاز دارید، Etar به‌تنهایی هم قابل استفاده است.
این ترکیب برای افرادی مناسب است که می‌خواهند کنترل بیشتری بر محل ذخیره اطلاعات تقویم خود داشته باشند؛ اما راه‌اندازی آن نسبت به Google Calendar کمی پیچیده‌تر است.
دانلود برنامه‌های متن‌باز اندروید از F-Droid
برای دانلود این برنامه‌ها می‌توانید از فروشگاه F-Droid استفاده کنید. این فروشگاه به‌طور اختصاصی روی نرم‌افزارهای آزاد و متن‌باز تمرکز دارد و امکان مشاهده کد منبع برنامه‌ها را فراهم می‌کند.
روش استفاده از آن ساده است:
- برنامه F-Droid را از وب‌سایت رسمی آن دریافت و نصب کنید.
- فروشگاه را باز کنید و منتظر به‌روزرسانی فهرست مخازن بمانید.
- نام برنامه موردنظر مانند Fossify Gallery یا Organic Maps را جست‌وجو کنید.
- وارد صفحه برنامه شوید و روی Install تپ کنید.
- در صورت نمایش درخواست اندروید، اجازه نصب برنامه را صادر کنید.
نسخه‌های جدید برنامه‌ها نیز از طریق خود F-Droid قابل دریافت هستند. بهتر است برای دریافت به‌روزرسانی‌ها از کلاینت رسمی استفاده کنید؛ زیرا نصب مستقیم فایل APK از صفحه برنامه در بعضی موارد به معنی ازدست‌دادن اعلان به‌روزرسانی‌ها خواهد بود.
آیا جایگزینی برنامه‌های پیش‌فرض اندروید ارزش دارد؟
استفاده از برنامه‌های متن‌باز همیشه به معنی دریافت امکانات بیشتر نیست. بعضی از این برنامه‌ها در مقایسه با نسخه‌های گوگل و سامسونگ امکانات محدودتری دارند؛ اما در مقابل کنترل بیشتری بر اطلاعات شخصی در اختیار شما قرار می‌دهند.
به‌عنوان مثال، با Fossify Gallery از همگام‌سازی اجباری تصاویر خبری نیست، اما باید شخصاً از عکس‌ها نسخه پشتیبان تهیه کنید. در Fossify Messages نیز امکانات RCS را از دست می‌دهید و Organic Maps اطلاعات ترافیک زنده ندارد.
در مورد تقویم هم Etar و DAVx5 به کمی تنظیمات اولیه نیاز دارند.
در مجموع، اگر اولویت شما استفاده از برنامه‌های رایگان، متن‌باز و کم‌وابسته به سرویس‌های ابری است، این چهار جایگزین ارزش امتحان‌کردن دارند. البته پیش از حذف یا غیرفعال‌کردن برنامه‌های اصلی گوشی، بهتر است ابتدا جایگزین موردنظر را نصب و عملکرد آن را بررسی کنید.
اینتوتک