اجرای روی کامپیوترهای شخصی به لطف مدل‌های زبانی کوچک آسان‌تر شده است. امروزه می‌توان مدل‌هایی با چند میلیارد پارامتر را روی لپ‌تاپ یا کامپیوتر مجهز به کارت گرافیک میان‌رده اجرا کرد و بدون ارسال اطلاعات به سرویس‌های ابری، از آن‌ها برای تحلیل متن، برنامه‌نویسی و بررسی فایل‌ها کمک گرفت.

اما آیا برای تحلیل فایل اکسل و محاسبه قیمت محصولات قابل اعتماد است؟ مقایسه چهار مدل Gemma 4 و Phi-4 Mini و Ministral 3 نشان می‌دهد حتی مدل‌هایی که اطلاعات فایل را درست می‌خوانند، ممکن است در محاسبه میانگین، تشخیص ارزان‌ترین محصول یا تشخیص اطلاعات ناموجود اشتباه کنند.

بسیاری از مقایسه‌های مدل‌های هوش مصنوعی شبیه مسابقه اسب‌دوانی هستند؛ انگار قرار است یکی از مدل‌ها برنده شود و مدل دیگر دیگر ارزش استفاده نداشته باشد. اما این نگاه وقتی با مدل‌هایی مواجه می‌شویم که اساساً برای یک کار ساخته نشده‌اند، خیلی زود کنار می‌رود.

مدل‌های کوانتایز شده Gemma 4 و Qwen 3.6 نمونه خوبی از این تفاوت هستند. یکی برای اجرای کم‌دردسر روی سخت‌افزار شخصی طراحی شده است؛ بدون اینکه اطلاعات واردشده الزاماً به سرور خارجی ارسال شوند. دیگری برای اجرا در زیرساخت ابری و پردازش مسئله‌های پیچیده در مقیاسی ساخته شده که می‌تواند یک رایانه معمولی را تحت فشار قرار دهد.

بنابراین پیش از انتخاب یکی از این دو مدل، باید مشخص شود که دقیقاً چه کاری قرار است با هوش مصنوعی انجام شود. همین موضوع می‌تواند تفاوت بزرگی در میزان کاربردی بودن هر مدل ایجاد کند.