داشتن تعداد زیادی اپلیکیشن روی گوشی لزوماً به معنای امکانات بیشتر نیست. بسیاری از کاربران برنامههایی را نصب میکنند که فقط یک یا دو بار از آنها استفاده کردهاند و بعد از مدتی فراموش میکنند که همچنان روی گوشی باقی ماندهاند. این وضعیت علاوه بر شلوغکردن صفحه اصلی، میتواند فضای ذخیرهسازی را اشغال کند و مدیریت برنامهها و اعلانها را دشوارتر سازد.
بهتر است هر چند وقت یکبار برنامههای نصبشده را بررسی کنید و اپلیکیشنهایی را که دیگر کاربردی ندارند حذف یا غیرفعال کنید. البته لازم نیست همه برنامههایی را که هر روز استفاده نمیکنید پاک کنید؛ بعضی ابزارها ممکن است فقط در شرایط خاص موردنیاز باشند.
چرا نصب برنامههای زیاد روی گوشی مشکلساز است؟
نصب برنامههای مختلف برای انجام کارهای روزمره کاملاً طبیعی است؛ اما وقتی تعداد اپلیکیشنها از نیاز واقعی شما بیشتر شود، مدیریت گوشی دشوارتر خواهد شد. بسیاری از برنامهها حتی اگر مستقیماً باز نشوند، ممکن است در پسزمینه فعالیت کنند یا اعلانهای غیرضروری ارسال کنند.
مهمترین مشکلات داشتن برنامههای بیش از حد عبارتاند از:
- اشغال فضای ذخیرهسازی: برنامهها علاوه بر فایل نصب، اطلاعات و حافظه پنهان تولید میکنند و بهمرور فضای بیشتری اشغال خواهند کرد.
- افزایش اعلانهای مزاحم: هرچه برنامههای بیشتری نصب کنید، احتمال دریافت اعلانهای تبلیغاتی و غیرضروری بیشتر میشود.
- کاهش تمرکز: وجود شبکههای اجتماعی، بازیها و اپلیکیشنهای سرگرمی متعدد میتواند باعث شود زمان بیشتری را صرف گوشی کنید.
- دشواری پیدا کردن برنامهها: وقتی صفحه اصلی و فهرست اپلیکیشنها شلوغ باشد، پیدا کردن ابزار موردنیاز زمان بیشتری میبرد.
- افزایش نگرانیهای امنیتی: برنامههایی که مدتها بهروزرسانی نشدهاند یا دیگر به آنها نیازی ندارید، ممکن است همچنان به برخی اطلاعات و مجوزهای گوشی دسترسی داشته باشند.
البته نصب برنامههای زیاد بهتنهایی به معنای کندشدن قطعی گوشی نیست. تأثیر آن به میزان فضای آزاد، منابع سختافزاری و فعالیت برنامهها در پسزمینه بستگی دارد.

چگونه برنامههای بلااستفاده گوشی را شناسایی کنیم؟
قبل از حذف برنامههای اضافی بهتر است فهرست اپلیکیشنهای نصبشده را بررسی کنید. ممکن است بعضی برنامهها را به دلیل استفاده نکردن فراموش کرده باشید؛ درحالیکه همچنان فضای قابلتوجهی از حافظه گوشی را اشغال میکنند.
برای شناسایی این برنامهها میتوانید از ابزارهای داخلی اندروید و آیفون استفاده کنید.
بررسی میزان استفاده از برنامهها در اندروید
در گوشیهای اندرویدی میتوانید از قابلیت Digital Wellbeing برای مشاهده مدتزمان استفاده از اپلیکیشنها کمک بگیرید.
Settings → Digital Wellbeing & parental controls
تنظیمات ← سلامت دیجیتال و کنترل والدین
در این بخش میزان استفاده از برنامهها در بازههای زمانی مختلف نمایش داده میشود. اگر اپلیکیشنی را برای مدت طولانی باز نکردهاید و کاربرد مشخصی هم برای آن ندارید، میتوانید حذف آن را در نظر بگیرید.

در برخی گوشیهای سامسونگ نیز میتوانید از بخش مدیریت برنامهها، فهرست اپلیکیشنهای نصبشده و فضای اشغالشده توسط آنها را بررسی کنید.
بررسی برنامههای بلااستفاده در آیفون
در آیفون امکان مشاهده فضای اشغالشده توسط برنامهها و اطلاعات مربوط به آخرین استفاده از آنها وجود دارد.
Settings → General → iPhone Storage
تنظیمات ← عمومی ← فضای ذخیرهسازی آیفون
در این بخش فهرست برنامهها همراه با میزان فضای اشغالشده نمایش داده میشود. با انتخاب هر برنامه میتوانید اطلاعات بیشتری درباره حجم آن مشاهده کنید و در صورت نیاز، برنامه را حذف یا اطلاعات آن را تخلیه کنید.
بهترین روش برای حذف برنامههای اضافی گوشی
بعد از شناسایی برنامههای غیرضروری، میتوانید اپلیکیشنهایی را که دیگر به آنها احتیاج ندارید حذف کنید. بهتر است هنگام بررسی فهرست برنامهها، آنها را در سه گروه قرار دهید:
- برنامههای ضروری: ابزارهایی که مرتب استفاده میکنید یا برای کارهای مهم مانند ارتباطات و امور بانکی به آنها نیاز دارید.
- برنامههای کماستفاده: اپلیکیشنهایی که فقط در شرایط خاص کاربرد دارند و بهتر است فعلاً نگه دارید.
- برنامههای بلااستفاده: بازیها و ابزارهایی که مدت زیادی است از آنها استفاده نکردهاید و احتمالاً دیگر به آنها نیازی ندارید.
حذف برنامههای اضافی در اندروید
برای پاک کردن برنامهها در بیشتر گوشیهای اندرویدی میتوانید از تنظیمات یا فهرست اپلیکیشنها استفاده کنید.
Settings → Apps → See all apps
تنظیمات ← برنامهها ← مشاهده همه برنامهها
برنامه موردنظر را انتخاب کنید و روی Uninstall تپ کنید. سپس حذف آن را تأیید کنید.
در گوشیهای سامسونگ نیز میتوانید انگشت خود را روی آیکون برنامه نگه دارید و گزینه Uninstall را انتخاب کنید.

توجه داشته باشید که برخی برنامههای ازپیشنصبشده قابلیت حذف کامل ندارند. در این شرایط ممکن است بتوانید آنها را غیرفعال کنید تا دیگر اجرا نشوند یا در فهرست برنامههای فعال قرار نگیرند.
حذف یا تخلیه برنامهها در آیفون
در آیفون برای حذف یک اپلیکیشن کافی است انگشت خود را روی آیکون آن نگه دارید و گزینه Remove App را انتخاب کنید. سپس با انتخاب Delete App میتوانید برنامه را بهطور کامل حذف کنید.
روش دیگر استفاده از تنظیمات فضای ذخیرهسازی آیفون است. در این بخش دو انتخاب مهم وجود دارد:
- Delete App: برنامه و اطلاعات محلی مرتبط با آن را حذف میکند.
- Offload App: خود برنامه را حذف میکند اما اسناد و اطلاعات آن را نگه میدارد تا در صورت نصب مجدد بتوانید از آنها استفاده کنید.
اگر احتمال میدهید در آینده دوباره به برنامه احتیاج پیدا کنید، گزینه Offload میتواند انتخاب مناسبتری باشد.

اگر نمیخواهید برنامهها را حذف کنید چه راهکاری وجود دارد؟
گاهی اوقات حذف برنامهها بهترین انتخاب نیست. ممکن است اپلیکیشنی را فقط هنگام سفر، خرید اینترنتی یا انجام یک کار خاص استفاده کنید. در چنین شرایطی میتوانید بدون پاک کردن برنامهها، صفحه اصلی گوشی را خلوتتر کنید.
چند راهکار کاربردی برای این کار وجود دارد:
- برنامههای کماستفاده را از صفحه اصلی بردارید و در App Drawer یا App Library نگه دارید.
- اپلیکیشنهای مشابه را در یک فولدر قرار دهید تا دسترسی به آنها آسانتر شود.
- برنامههایی را که فقط برای مدت کوتاهی نیاز دارید، از صفحه اصلی مخفی کنید.
- ویجتهای غیرضروری را حذف کنید تا فضای بیشتری در صفحه اصلی داشته باشید.
در گوشیهای اندرویدی معمولاً میتوانید با نگهداشتن انگشت روی آیکون برنامه و انتخاب گزینه Remove آن را از صفحه اصلی بردارید؛ بدون اینکه خود برنامه حذف شود.

در آیفون نیز گزینه Remove from Home Screen همین کاربرد را دارد و اپلیکیشن همچنان در App Library باقی میماند.

مدیریت اعلانها و مجوزهای برنامههای نصبشده
یکی دیگر از مشکلات نصب برنامههای زیاد، دریافت اعلانهای متعدد و دسترسیهای غیرضروری است. حتی اگر تصمیم ندارید اپلیکیشنی را حذف کنید، بهتر است مجوزها و اعلانهای آن را بررسی کنید.
در اندروید میتوانید از بخش تنظیمات اعلانها، ارسال هشدار توسط برنامههای مختلف را مدیریت کنید. در آیفون نیز امکان محدود کردن اعلانها برای هر اپلیکیشن وجود دارد.

همچنین بهتر است دسترسی برنامهها به موقعیت مکانی، دوربین، میکروفون و مخاطبان را بررسی کنید. اگر برنامهای برای عملکرد اصلی خود به یک مجوز احتیاج ندارد، دسترسی آن را محدود کنید.
این کار علاوه بر کاهش مزاحمتهای روزمره، به مدیریت بهتر حریم خصوصی کمک میکند.
قابلیت حذف خودکار برنامههای بلااستفاده چیست؟
اگر مرتب برنامههای مختلف نصب میکنید اما فرصت بررسی و حذف دستی آنها را ندارید، قابلیت آرشیو خودکار میتواند مفید باشد.
در اندروید قابلیتی با نام Auto-Archive وجود دارد که میتواند برنامههای کماستفاده را بهصورت خودکار آرشیو کند. در این روش بخش عمده فایلهای برنامه حذف میشوند اما اطلاعات شخصی و آیکون آن حفظ میشود تا در صورت نیاز بتوانید برنامه را دوباره دریافت کنید.

در آیفون نیز قابلیتی با نام Offload Unused Apps وجود دارد که برنامههای بلااستفاده را برای آزادسازی فضای ذخیرهسازی تخلیه میکند و اطلاعات آنها را نگه میدارد.
این قابلیتها برای افرادی مناسب هستند که میخواهند فضای بیشتری در اختیار داشته باشند، اما تمایلی به حذف دائمی اطلاعات برنامهها ندارند. البته دسترسی و نحوه فعالسازی آنها به نسخه سیستمعامل و تنظیمات دستگاه بستگی دارد.

جمعبندی؛ چه تعداد برنامه روی گوشی نگه داریم؟
تعداد مشخصی برای برنامههای مناسب روی گوشی وجود ندارد. مهم این است که اپلیکیشنهای نصبشده واقعاً کاربرد داشته باشند و فضای ذخیرهسازی و توجه شما را بیدلیل اشغال نکنند.
برای مدیریت بهتر گوشی پیشنهاد میشود هر چند ماه یکبار فهرست برنامهها را بررسی کنید، اپلیکیشنهای بلااستفاده را حذف کنید و اعلانها و مجوزهای غیرضروری را محدود کنید. برنامههایی را هم که فقط گاهی به آنها نیاز دارید، از صفحه اصلی بردارید یا در فولدرهای جداگانه قرار دهید.
با همین تغییرات ساده میتوانید گوشی مرتبتری داشته باشید و فضای ذخیرهسازی بیشتری برای برنامهها و فایلهای مهم آزاد کنید.
اینتوتک