راهنمای خرید کارت گرافیک بر اساس قیمت شامل بهترین کارت گرافیک‌ها در محدوده‌های مختلف قیمت و مقایسه‌ی عملکرد در بازی‌ها و بنچ‌مارک‌ها و در رزولوشن‌های مختلف است.

معماری GCN 1.2 هم سد راه انویدیا نشد.

مهم‌ترین رویداد ماه‌های اخیر چیزی نیست جز معرفی کارت گرافیک‌های سری 300 ای‌ام‌دی و البته محصولات جالبی مثل R9 Fury X و R9 Fury و همین‌طور GTX 980 Ti انویدیا. چندی پیش کارت گرافیک R9 380X هم با 2048 پردازنده‌ی استریم فعال، معرفی شد. این کارت گرافیک مبتنی ربر تراشه‌ی نام‌آشنای تونگا در R9 285 است با این تفاوت که هسته‌ی غیرفعال وجود ندارد. معماری GCN 1.2 ویژگی اصلی تونگاست اما در نهایت عملکرد و قیمت این کارت گرافیک، چیزی نیست که موجب کنار رفتن GTX 970 از لیست خوش‌قیمت‌ترین‌ها شود. دقت کنید که GCN 1.2 معماری تراشه‌ی فیجی، قلب R9 Fury X و دو برادر آن نیز بوده است.

قبلاً به بررسی عمیق تراشه‌ی فیجی، حافظه‌ی HBM با پهنای باند بسیار بالا و البته مقدار نسبتاً کم برای رزولوشن‌هایی مثل 4K و بازدهی تراشه‌ی غول‌آسای AMD پرداختیم:

سری 300 با حافظه‌ی بیشتر، 4K را هدف گرفته است.

کارت گرافیک‌های سری 300 هم از نظر معماری و عملکرد، چندان تفاوتی با سری 200 ندارند، مگر آنکه رزولوشن اجرای بازی بسیار بالا باشد و طبعاً به حافظه‌ی بیشتر از 4 گیگابایت نیاز داشته باشیم. در این صورت است که فلسفه‌ی معرفی سری 300 با مدل‌های شبیه قبل اما حافظه‌ی 8 گیگابایتی، برایمان روشن می‌شود. چند روز پیش برخی سازندگان کارت گرافیک، خبر از مدل 4 گیگابایتی R9 390 دادند و گویا حافظه‌ی بسیار زیاد، گاهی جز افزایش هزینه، اثر دیگری نداشته است. اگر حافظه‌ی R9 Fury X و دو برابر دیگرش، به جای 4 گیگابایت، 8 گیگابایت بود، عملکرد در بازی‌های مختلف اندکی بهتر می‌شد اما کارت گرافیکی مثل R9 390X بیش از 6 گیگابایت رم نیاز ندارد چرا که هسته‌ی آن قدرت پردازشی کافی برای استفاده از تمام حافظه را ندارد.

در حال حاضر GTX 980 Ti انویدیا حتی در بنچ‌مارک‌های مبتنی بر دایرکت ایکس 12 هم وضعیت بسیار خوبی دارد و به نظر می‌رسد که برتری معماری GCN در مقال دایرکت ایکس 12، منتل و OpenCL چندان جدی نیست:

اکنون گیمرها منتظر نسل بعدی کارت گرافیک‌های انویدیا با معماری پاسکال هستند ولیکن پاسکال انویدیا و نسل بعدی GCN ای‌ام‌دی چند ماه دیگر برای معرفی و سپس ورود به بازار کشور، زمان لازم دارد. شایان ذکر است که بازدهی (عملکرد در برابر توان مصرفی) نسل بعدی کارت گرافیک‌های این دو غول گرافیک، بنابر شایعات موجود، دو برابر نسل فعلی است. قبلاً در این رابطه صحبت کردیم:

دقت کنید که در وب پارسی معمولاً بازدهی و راندمان را به جای عملکرد (Performance) به کار می‌برند اما معنای دقیق بازدهی، عملکرد تقسیم بر مقدار توانی است که مصرف شده است. ارزش اقتصادی هم مقوله‌ای است که در اینتوتک و بسیاری سایت‌های تخصصی دیگر به نسبت عملکرد به قیمت گفته می‌شود.

اتفاق دیگری که اخیراً در دنیای بازی و کارت گرافیک رخ داده، تصمیم ای‌ام‌دی برای بهینه‌سازی جدی و بازطراحی نرم‌افزار و درایور است. تغییرات اساسی را بررسی و مرور کردیم اما عملکرد آنچنان که باید و شاید خوب نیست و در حقیقت به نظر می‌رسد که بهینه‌سازی درایور، هنوز به نتایجی که گیمرها امیدوار هستند، منتهی نشده است:

در نهایت پاسخ سوال اساسی:

انویدیا یا ای‌ام‌دی؟ با بودجه‌ی مشخص، کدام را انتخاب کنیم؟

پاسخ نامشخص است. همچنان باید بر اساس سلیقه انتخاب کرد. انویدیا از نظر بهینه‌سازی توان مصرفی عملکرد بسیار خوبی داشته و در حقیقت ماهیت معماری مکسول و مکسول 2 به گونه‌ای است که با درایور بهینه، می‌توان عملکرد عالی را تضمین کرد. از طرفی AMD هم وضعیت قابل قبولی دارد و با کاهش قیمت محصولات خود، انتخاب کارت گرافیک‌های مبتنی بر معماری نسبتاً قدیمی GCN را توجیه می‌کند.

در بازار کارت گرافیک‌های سروری و ایستگاه پردازشی، همچنان محصولات چند ماه قبل انویدیا و ای‌ام‌دی حضور دارند و تغییر مهم معرفی مدل‌های جدید برای لپ‌تاپ‌هاست.

این کارت گرافیک‌ها روی بازار کارت گرافیک‌های ویژه‌ی بازی و کامپیوترهای معمولی چندان تأثیری ندارند چرا که برای ورک‌استیشن‌ها (ایستگاه پردازشی) در نظر گرفته شده‌اند.

این راهنمای خرید هم مثل راهنمای خرید سایر قطعات هدفی کاملاً مشخص دارد. اصل کلی این است که:

کارت گرافیکی بهتر است که نسبت عملکرد به هزینه‌ی آن بیشترین مقدار باشد.

اما به نکات مهم زیر توجه کنید:

معمولاًکارت گرافیکی که قیمت 2 برابر دارد، در عمل 2 برابر سریع‌تر نیست.

اگر هدف شما اجرای بازی یا نرم‌افزارهای گرافیکی نیست، نیازی به کارت گرافیک جداگانه ندارید. برای کاهش هزینه می‌توانید از پردازنده‌ی گرافیکی مجتمع استفاده کنید که خوشبختانه این روزها روی بیشتر CPUهای اینتل و APUهای ای‌ام‌دی وجود دارد. حتی جالب است که قدرت پردازنده‌های گرافیکی مجتمع به قدری زیاد شده که می‌توانند بازی‌های سنگین را در پایین‌ترین تنظیمات به خوبی اجرا کنند. در آخرین بخش‌های این مقاله، اجمالاً به قدرت پردازشی این نوع پردازنده‌های گرافیکی اشاره خواهیم کرد.

اجرای خوب بازی‌ها به کمک دو یا سه کارت گرافیک خوش‌قیمت در گرو بهینه بودن درایور و حتی خود بازی است.

استفاده از چند کارت گرافیک به صورت موازی یعنی با استفاده از تکنولوژی Crossfire کمپانی ای‌ام‌دی یا SLI کمپانی انویدیا معمولاً به مادربوردهای خوب نیاز دارد که اسلات‌هایی با پهنای باند بیشتر داشته باشند. فضای کیس هم باید بیشتر باشد و پاور سیستم نیز باید پورت‌های 6 یا 8 پین برای تمام کارت گرافیک‌ها داشته باشد. بنابراین در نگاه اول ممکن است هزینه‌ی دو کارت گرافیک رده متوسط کمتر از یک کارت گرافیک رده بالا باشد، اما در عمل وقتی سایر مسائل را لحاظ کنیم، ممکن است برتری به نفع کارت گرافیک رده اول باشد.حتی اگر تمام موارد جانبی را بررسی کنید و به این نتیجه برسید که خرید دو کارت گرافیک مشکل خاصی ندارد، باز هم یک مسأله‌ی جدی باقی می‌ماند و آن بهینه بودن بازی و درایور کارت گرافیک است. لذا تا جایی که ممکن است باید از خرید چند کارت گرافیک ارزان‌‌تر و استفاده‌ی موازی اجتناب کرد.

قیمت‌ها با توجه به تغییرات قیمت ارز، کمیاب شدن یا حتی موجود نبودن برخی مدل‌ها و نیز تفاوت قیمت فروشگاه‌های مختلف کاملاً متغیر است. لذا در مورد کارت گرافیک هم باید مثل سایر قطعات سخت‌افزار، روی یک مدل خاص تمرکز نکرد و همواره چند انتخاب موازی را مدنظر قرار داد. لذا توصیه می‌کنیم که از جدول رده‌بندی کارت گرافیک‌ها برای ارزیابی کلی محصولات استفاده کنید و در هنگام خرید، بهترین محصولات را انتخاب کنید.

کارت گرافیک خوب علاوه بر تراشه‌ی مرکزی قدرتمند به قطعات عالی و سیستم خنک‌کاری قوی و کم صدا هم نیاز دارد.

برند کارت گرافیک روی عملکرد آن تأثیر کمی دارد. حتی مدل‌های اورکلاک شده هم همین طور هستند. مدلی که ای‌ام‌دی و انویدیا تولید می‌کنند، مدل Refrence یا مرجع نام دارد و هر سازنده‌ای با استفاده از تراشه‌ی اصلی که ای‌ام‌دی یا انویدیا طراحی کرده، مدل‌های متنوعی عرضه می‌کند. در عمل تراشه‌ی مرکزی و سرعت هسته مشخص می‌کند که عملکرد کلی کارت گرافیک چگونه است اما کیفیت قطعات، سیستم خنک‌کاری و دمای تراشه‌ی مرکزی و قطعات روی برد، همگی در کارکرد بلندمدت، نقش بسیار مهمی دارند. برخی محصولات سیستم خنک‌کاری پر سروصدایی دارند و برای محیط ساکت مناسب نیستند. برخی سیستم خنک‌کاری بسیار خوبی دارند اما کیفیت قطعات در حد عالی نیست.

بنابراین در نهایت به جمع‌بندی زیر می‌رسیم:

چند مدل کارت گرافیک را انتخاب کنید و برندهای خوبی که بهترین سیستم خنک‌کاری و قطعات را استفاده کرده‌اند مشخص نمایید و سپس با توجه به قیمت‌ها تصمیم نهایی خود را بگیرید. اگر در مورد کیفیت اطلاعات دقیقی ندارید، به سابقه‌ی برندهای مطرح اعتماد کنید. گارانتی خوب و بلند‌مدت محصول را نیز فراموش نکنید.

حال بهتر است سراغ محصولات برتر برویم، این بار برای رزولوشن‌های مختلف، کارت گرافیک مناسب معرفی می‌کنیم.

حداقل نیاز برای رزولوشن 1280 در 720 پیکسل: انویدیا GT 730 با حافظه‌ی GDDR5 با باس 64 بیتی و قیمت تقریبی 290 هزار تومان

300 الی 450 هزار تومان برای خرید کارت گرافیکی عالی و معمولی نیاز است، البته اگر رزولوشن اجرای بازی پایین باشد. مثلاً در حد نمایشگرهای معمولی لپ‌تاپی یا دقیق‌تر بگوییم، 1366 در 768 پیکسل. مانیتورهای CRT قدیمی که رزولوشن حداکثر 1280 در 1024 پیکسل داشتند هم وضعیت مشابهی دارند و بهتر است به 400 هزار تومان هزینه، بیاندیشیم.

نسخه‌ی DDR3 را به جای GDDR5 نخرید!

GT 730 به لحاظ ارقام روی کاغذ همان GT 630 است که به حافظه‌ای با پهنای باند بیشتر مجهز شده و در نتیجه عملکردی در حد واسط GT 640 و GT 650 دارد. اما یک نکته‌ی بسیار مهم، مدل دیگری از این کارت گرافیک با باس حافظه‌ی 128 بیتی نیز عرضه شده که خرید آن با توجه به ضعیف‌تر بودن پردازنده‌ی مرکزی به صرفه نیست.

مشخصات GT 730:

مشخصات کارت گرافیک GT 730 انویدیا

نام تراشه

GM208

معماری تراشه

کپلر

لیتوگرافی

28 نانومتری

تعداد شیدر (CUDA انویدیا)

384

تعداد واحد بافت

32

تعداد خروجی رندر

8

سرعت هسته (مگاهرتز)

902

سرعت موثر حافظه (گیگاهرتز)

5

نوع حافظه

GDDR5

پهنای باس حافظه (بیت)

64

پهنای باند حافظه (گیگابایت بر ثانیه)

40

مقدار حافظه (گیگابایت)

1

پشتیبانی از DirectX

OpenGL

12

4.4

توان طراحی حرارتی

25 وات

کابل برق

نیاز ندارد

پاور توصیه شده

300 وات

تنظیمات گرافیکی بالا و رزولوشن 720p با کارت گرافیک: ای‌ام‌دی R7 360 ، قیمت تقریبی 460 هزار تومان

این مدل تقریباً همان مدل قدیمی R7 260 است که البته با توجه به اندکی بهینه‌سازی، قدرت پردازشی بیشتری دارد. مشخصات کامل کارت گرافیک R7 260 به صورت زیر است، دقت کنید که قدرت پردازشی خام مدل R7 360، حدود 1.6 ترافلاپس است و لذا به راحتی بازی‌ها را در رزولوشن پایین اجرا می‌کند.

مشخصات عملکردی

مشخصات رندرینگ کارت گرافیک

تعداد شیدر

768

واحد بافت

48

خروجی رندر

16

گروه‌های محاسباتی

12

نرخ پرسازی پیکسل

16 گیگاپیکسل در ثانیه

نرخ پرسازی بافت

48 گیگاتکسل در ثانیه

قدرت خام محاسبات اعشاری

1536 گیگافلاپس

سرعت کلاک هسته و حافظه

سرعت حالت پایه‌ی هسته

1000 مگاهرتز

سرعت حالت بوست

سرعت حافظه

فرکانس موثر حافظه

1500 مگاهرتز

6000 مگاهرتز

مشخصات حافظه

مقدار حافظه

2 گیگابایت

نوع حافظه

GDDR5

پهنای باس حافظه

128 بیت

پهنای باند حافظه

96 گیگابایت‌برثانیه