پهنای باند حافظه‌های DDR4 در پلتفرم جدید اینتل بالاتر از رم‌های DDR3 است و تأخیر (و نه تایمینگ) اندکی بدتر است. در ادامه به مقایسه‌ی پهنای باند تئوری DDR3 و DDR4 می‌پردازم و در نهایت به یک جمع‌بندی مختصر و مفید می‌رسیم که DDR4 خوب است یا خیر.

تفاوت ابعادی و کانکتور DDR4 و DDR3

تفاوت ابعادی و کانکتور DDR4 و DDR3

طول اسلات رم DDR4 و DDR3 یکسان است و ارتفاع مشابه است ولیکن تفاوت‌های ظریفی در کانکتورها و ابعاد وجود دارد.

تفاوت توان مصرفی DDR4 و DDR3

DDR4 با ولتاژ استاندارد 1.2 ولت و فرکانس پایه‌ی 2133 مگاهرتز (فرکانس موثر و نه سرعت باس) عرضه شده حال آنکه DDR3 ولتاژ استاندارد 1.5 ولت و سرعت پایه‌ی 1600 مگاهرتز داشت.

تفاوت پهنای باند تئوری و تایمینگ DDR4 و DDR3

در ادامه یک بار دیگر به مقایسه‌ی DDR3 و DDR4 البته به صورت مصنوعی خواهیم پرداخت تا تفاوت پهنای باند خام آشکار شود.

در ابتدا به سرعت باس و تایمینگ‌های متداول در رم‌های DDR3 و DDR4 نگاهی داشته باشید:

سرعت و تأخیر رم‌های DDR3 و DDR4
سرعت موثر تأخیر رم‌های DDR3 تأخیر رم‌های DDR4
1600 10  
1866 11  
2133 11 15
2400 11 15
2666 11 15
2800 12 16
3000   16
3200   16
3333   16
3466   18
3600   18

همان‌طور که می‌بینید وضعیت تایمینگ چندان جالب نیست و در ضمن تایمینگ به صورت کاملاً ناگهانی از 16 به 18 تغییر کرده است. اما ببینیم در عمل و در بنچ‌مارک AIDA64 چه سرعتی ثبت می‌شود.

سرعت خواندن و مقایسه DDR3 و DDR4

رنگ آبی رم‌های DDR3 را مشخص کرده و رنگ قرمز رم‌های DDR4 را مشخص می‌کند. دقت کنید که رنگ‌ آبی و قرمز کم‌رنگ به پلتفرم اکستریم اینتل و کنترلر رم 4 کاناله مربوط می‌شود که چندان موردعلاقه‌ی عموم کاربران و حتی اورکلاکرها و گیمرها نیست.

سرعت خواندن رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 در پلتفرم‌های مختلف اینتل

سرعت خواندن رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 در پلتفرم‌های مختلف اینتل

پهنای باند تئوری با کمی اورکلاک به اندازه‌ی آیوی بریج اکستریم است!

همان‌طور که می‌بینید DDR4 در قیاس با DDR3 و در سرعت کلاک برابر، حتی با بالاتر بودن تأخیر هم پهنای باند بالاتری دارد. البته این پهنای باند بیشتر جنبه‌ی تئوری داشته و در نرم‌افزارهای محاسباتی مقوله‌ی تأخیر اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. در دنیای DDR3 با توجه به اینکه کنترلر حافظه‌ی هسول با فرکانس‌های بالاتر از 2400 مگاهرتز مشکل پیدا می‌کند، بیشتر رم‌های ویژه‌ی اورکلاک هم با همین سرعت عرضه می‌شوند اما خوشبختانه کنترلر رم‌های DDR4 در سری 6000 با سرعت‌ها بسیار بالا مثل 3200 مگاهرتز هم مشکلی ندارد. به همین جهت رم‌های ویژه‌ی اورکلاک در پلتفرم اسکای‌لیک، بسیار سریع بوده و سرعت‌های بالاتر از 3600 مگاهرتز کاملاً عادی و مرسوم است.

نکته‌ی جالب این است که ترکیب پردازنده‌های سری 6000 و رم‌های DDR4 با سرعت بالاتر از 3000 مگاهرتز، پهنای باند بالاتری نسبت به پلتفرم آیوی بریج اکستریم در اختیار نرم‌افزارها قرار می‌دهد.

سرعت نوشتن

سرعت نوشتن رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 در پلتفرم‌های مختلف اینتل

سرعت نوشتن رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 در پلتفرم‌های مختلف اینتل

سرعت نوشتن در پلتفرم هسول اکستریم تقریباً 48 گیگابایت بر ثانیه است و ارتباطی با سرعت رم ندارد!

در اسکای‌لیک وضعیت متفاوت است و بسته به سرعت رم، سرعت نوشتن تغییر می‌کند و اگر سرعت به مرز 3000 مگاهرتز برسد، پهنای باند حین نوشتن داده، بیش از دو پلتفرم هسول اکستریم و آیوی بریج اکستریم خواهد بود.

رم‌های DDR3 با سرعت بالاتر از 2400 مگاهرتز نه تنها بهتر نیستند بلکه در این آزمون تئوری سرعت پایین‌تری ثبت می‌کنند، درست مثل بخش قبلی که سرعت خواندن داده بررسی شد.

سرعت کپی

کپی کردن داده تقریباً مشابه خواندن و نوشتن داده است و در حقیقت تلفیقی از دو بخش قبلی است.

سرعت کپی شدن داده در رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 و در پلتفرم‌های مختلف اینتل

سرعت کپی شدن داده در رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 و در پلتفرم‌های مختلف اینتل

رم‌های DDR3 در کنار پردازنده‌های هسول تا سرعت 2400 مگاهرتز روند صعودی خود را ادامه می‌دهند و پس از آن با افت عملکرد روبرو می‌شویم ولیکن اسکای‌لیک و رم‌های DDR4 وضعیت صعودی را تا سرعت 3600 مگاهرتز و احتمالاً بیش از آن ادامه می‌دهند.

تأخیر

دقت کنید که در بنچ‌مارک AIDA64 تأخیر رم بر حسب نانوثانیه اندازه‌گیری می‌شود و ارتباطی با سرعت کلاک و در واقع زمان یک سیکل کلاک ندارد. در حقیقت تایمینگ رم به تنهایی بی معنی است و باید سرعت باس را در نظر گرفت اما زمانی که تأخیر بر حسب نانوثانیه بیان می‌شود، خود گویای همه چیز است. بدیهی است که تأخیر کمتر به معنی دسترسی سریع‌تر به داده و پردازش سریع‌تر است.

تأخیر در دسترسی به حافظه در رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 و در پلتفرم‌های مختلف اینتل

تأخیر در دسترسی به حافظه در رم‌های دو و چهار کاناله‌ی DDR3 و DDR4 و در پلتفرم‌های مختلف اینتل

همان‌طور که می‌بینید صنعت رم DDR4 و DDR3 از نظر تأخیر وضعیت مشابهی دارند و حتی تأخیر انواع DDR3 اندکی پایین‌تر است. البته رم‌های مرغوب DDR4 در قیاس با رم‌های معمولی DDR3 که سرعت 1600 مگاهرتز دارند، کمی سریع‌تر هستند اما اگر انواع ویژه‌ی اورکلاک DDR4 و DDR3 را مقایسه کنیم یا انواع استاندارد 2133 مگاهرتزی را با انواع استاندارد DDR3 با سرعت 1600 هرتز مقایسه کنیم، وضعیت اندکی به نفع DDR3 است.

جمع‌بندی

توان مصرفی و ظرفیت اورکلاک DDR4 عالی است.

DDR4 از نظر توان مصرفی وضعیت بهتری دارد و از نظر ثبات کنترلر حافظه هم وضعیت آن بسیار خوب است به طوری که رم‌های اورکلاک شده‌ای با سرعت بیش از 3200 مگاهرتز نه تنها با افت عملکرد روبرو نمی‌شوند بلکه از نظر تایمینگ، سرعت و ثبات وضعیت بسیار خوبی دارند. پردازنده‌های سری 4000 اینتل در کنار رم‌های DDR3 با سرعت بیش از 2400 مگاهرتز، کم و بیش با مشکل مواجه شده و گاهاً عملکرد با افت جدی روبرو می‌شد.

خوشبختانه آن افزایش تأخیری که در مهاجرت از DDR2 به DDR3 رخ داده بود، در تغییر از DDR3 به DDR4 دیده نمی‌شود و به نظر می‌رسد که صنعت DDR4 کار خود را از نقطه‌ای شروع کرده که عملکرد در اموری که تأخیر بسیار مهم است هم نزدیک به انواع DDR3 است حال آنکه در حالت کلی، DDR4 پردازش را کمی سریع‌تر می‌کند. به خصوص اگر به پهنای باند بسیار بالا در حد پلتفرم‌های اکستریم نیاز داشته باشیم.

برگرفته از: آناندتک، تک‌اسپات و ویکی‌پدیا