کدک جدید BPG که مبتنی بر کدک ویدیویی H.265 یا همان HEVC است، با کیفیت مشابه jpg حجم تصاویر را نصف می‌کند. در ادامه نگاهی به کدک‌های ویدیویی و تصویری دنیای وب می‌اندازیم.

اصحاب رسانه و اینترنت به خوبی با کدک H.264 و زیرمجموعه‌های خوب آن مثل Main Concept، DivX و Xvid آشنا هستند و تقریباً همه‌ی ما تاکنون ویدیوهای فشرده شده با استاندارد اینکدینگ H.264 را استفاده کرده‌ایم.

دیکد و اینکد به چه معنی است و منظور از کدک چیست؟

منظور از اینکد و دیکد چیست؟
تعریف دقیق اینکد تبدیل فریم‌های ویدیو به کد است و اصطلاحاً فشرده کردن ویدیو هم گفته می‌شود. دیکد هم برعکس آن است و اصطلاحاً از حالت فشرده خارج کردن و پخش ویدیو گفته می‌شود.

در مورد عکس و موسیقی هم واژه‌ی دیکد و اینکد معنای فوق را دارند.

دیکد می‌تواند به شکل نرم‌افزاری اجرا شود که در عمل بهینه نیست و مصرف پردازنده یا کارت گرافیک را فزونی می‌بخشد. روش دیگر استفاده از سخت‌افزار خاص برای دیکد یا اینکد است که هم سرعت بالاتری دارد و هم توان مصرفی را به شدت کاهش می‌دهد.

وضعیت فعلی H.264 و WebM

کدک ویدیویی H.264 و کدک تصویری JPG در حال حاضر کاملاً متداول هستند و تقریباً در هر وب‌سایتی با این دو کدک سروکار داریم.

تراشه‌های موجود در گوشی‌ها و تبلت‌ها، پردازنده‌های اینتل و ای‌ام‌دی و حتی کارت گرافیک‌های مختلف به صورت سخت‌افزاری کدک H.264 را دیکد می‌کنند و کاملاً مشهور شده است.

H.264 و WebM دو برادر یوتیوبی.

گوگل هم در یوتیوب از H.264 استفاده می‌کند و البته یک گزینه‌ی گوگلی دیگر به اسم WebMرا در کنار آن قرار داده و مدعی است که کیفیت آن بالاتر است.

البته اگر منظور نسبت به کدک‌های معمولی تحت استاندارد H.264 باشد، ادعای گوگل درست است.

با توجه به اینکه H.265 استاندارد سازی شده، قطعاً به زودی جایی برای استفاده از H.264 و WebM باقی نمی‌ماند. همین حالا هم سرویس‌های استریم ویدیو مثل Netflix به استفاده از H.265 روی آورده‌اند.

موزیلا و گوگل در تکاپو برای گسترش Mozjpeg و WebP

موزیلا سعی کرد jpg که شاید ۲۰ سال قدمت دارد را برای دنیای وب بهینه کند و اسم کدک ساخته شده را Mozjpeg گذاشت. اما این کدک بنابر بررسی‌های مختلف، حدود ۱۰ درصد بهتر از jpg است و حتی به WebP گوگل هم نمی‌رسد. در حقیقت موزیلا می‌خواهد کدکی معرفی کند که بدون نیاز به پشتیبانی‌های نرم‌افزاری، صرفاً جایگزین jpeg باشد.

WebP گوگل را فراموش می‌کنیم.

گوگل برای دنیای عکس هم که بخش عظیمی از ترافیک وب را تشکیل می‌دهد یک کدک ویژه به اسم WebP دارد. وپی (حرف ب تقریباً تلفظ نمی‌شود) کدکی است که هم به جای jpg و هم به جای png قابل استفاده است و حجم تصاویر را بدون افت کیفیت حدود ۳۰ ۴۰ درصد کاهش می‌دهد. اما همان‌طور که احتمالاً متوجه شده‌اید، وپی گوگل کم‌کم به دیار فراموشی می‌پیوندد.

البته وپی توسط مرورگر کروم و برخی نرم‌افزارهای ویندوزی باز می‌شود اما کاربرد آن به هیچ وجه در حد و اندازه‌ی jpg کهنه‌کار نیست.

صدای پای H.265

اما یک حرکت انقلابی دیگر در دنیای عکس و ویدیو، معرفی کدک H.265 است که در حال حاضر مراحل آزمایشی بودن آن گذشته است و پلیرها و کدک‌های مختلفی برای آن رونمایی شده است. حتی پردازنده‌های گوشی و تبلت هم اگر جدید و بروز باشند، می‌توانند H.265 را به صورت سخت‌افزاری دیکد کنند.

x265 وارد می‌شود! دیروز در یکی از وب‌سایت‌های فارسی هم گفته شده بود که از این پس تلاش می‌شود ویدیوها و فیلم‌ها با اینکدر x265 فشرده و برای دانلود قرار داده شود! x264 هنوز هم یک کدک رایگان و برتر است و به شخصه آن را یک شاهکار برنامه‌نویسی می‌دانم. x265 هم در ادامه‌‌ی حیات خود با بهینه‌سازی‌های مختلف، احتمالاً از نظر سرعت عمل و کیفیت به مرحله‌ای می‌رسد که تمام کمپانی‌های تجاری و روش‌های سخت‌افزاری اینتل، ای‌ام‌دی و انویدیا را تهدید می‌کند. بهتر است ببینیم و بعدها تعریف کنیم.

BPG با ریشه در H.265 وارد می‌شود

فرمت جدیدی که برگرفته از همین استاندارد اینکد ویدیوست، BPG نام دارد. BPG مخفف Better Portable Graphics است که برنامه‌نویس معروفی روی آن کار کرده است: Fabrice Bellard کسی است که قبلاً FFMPEG و QEMU را ساخته است. BPG با استفاده از الگوریتم‌های بهینه کاری می‌کند که حجم تصاویر با حفظ کیفیت، نصف شود!

کیفیت BPG را با jpg و WebP مقایسه کنید؛ روی تصاویر کلیک کنید و در ابعاد اصلی بررسی نمایید:

مقایسه کیفیت Mozjpeg و WebP

مقایسه کیفیت Mozjpeg و WebP

مقایسه کیفیت Mozjpeg و WebP

مقایسه کیفیت Mozjpeg و BPG

برای مقایسه‌ی بسیار جالب و کامل به این آدرس مراجعه کنید.

مزیت جالب دیگر پشتیبانی از کانال‌های رنگی ۱۴ بیتی است. در jpg فقط از ۸ بیت پشتیبانی می‌شود و این یعنی تعداد رنگ‌ها به شدت افزایش می‌یابد.

مزیت دیگر BPG نسبت به jpg پشتیبانی از کانال آلفا است. منظور از کانال آلفا همان شفافیت است؛ همان بخش‌های شفاف عکس که در فرمتی مثل png سراغ داریم.

و در نهایت اینکه BPG حالتی بدون افت کیفیت یا Lossless هم دارد و بدین ترتیب نه تنها jpg بلکه png را هم تهدید می‌کند. البته فعلاً مقایسه‌ای بین BPG و png صورت نگرفته است ولیکن بعید است که حجمی بیش از png داشته باشد.

کاربردی شدن BPG در فضای وب و کاهش حجم وب‌سایت‌ها

این تیتر کمی دور از نظر است چرا که فعلاً بستر وب مبتنی بر jpg است و تغییر ناگهانی آن به فرمت جدید و بهینه‌ای به اسم BPG به این سادگی‌ها صورت نمی‌گیرد. در واقع اگر وب‌سایت‌ها بخواهند دیکد کردن BPG را در سمت کلاینت یعنی کامپیوتر یا گوشی من و شما صورت دهند، به فایل جاوا اسکریپتی نیاز دارند که خود ۷۰ کیلوبایت حجم دارد. به علاوه دیکد شدن تصویر BPG در گوشی، مصرف باتری را بالا می‌برد.

خوشبختانه با توجه به اینکه BPG مبتنی بر H.265 است و پشتیبانی از H.265 به تدریج دنیای موبایل را فرامی‌گیرد، این امیدواری وجود دارد که دیکد شدن BPG به سادگی و با کمتری توان مصرفی انجام شود. جالب است بدانید که S810 کوآلکام یکی از تراشه‌های پیشرفته‌ایست که از دیکد و اینکد H.265 پشتیبانی می‌کند.

لذا بهتر است صبر کنیم و ببنیم آینده از آن کدام کدک است. BPG یا jpg و یا شاید کدکی بهینه‌تر از هر دو.

نظر شما در مورد استفاده از BPG چیست؟
5 votes, average: 5٫00 out of 55 votes, average: 5٫00 out of 55 votes, average: 5٫00 out of 55 votes, average: 5٫00 out of 55 votes, average: 5٫00 out of 5 (5 نظر، امتیاز: 5٫00 از 5)
برای نظر دادن ابتدا باید ثبت نام کنید.
Loading...
لينک کوتاه:

FacebookTwitterGoogle


بيشتر بخوانيد:

دیدگاه بگذارید

2 دیدگاه روشن "آشنایی با فرمت BPG که می‌خواهد حجم تصاویر jpg را نصف کند!"

اطلاع از
محمد
مهمان

سلام یه سوال داشتم تو لینکی که پایین گذاشتم یه عکس از یه ویدیو هستش (mkv _h.264) که اگه به آسمون و انعکاسش تو آب دقت کنید میبینید که حالت طبیعی نداره یه حالت پیکسلی داره و رنگ ها پیوسته نیستن و پله ای عوض شدن تو جاهایی که کنتراست پایین هست اکثرا این اتفاق میوفته میخواستم بدونم دلیلش چیه و چطوری میشه رفعش کرد مثلا با کم کردن مشرده سازی درست میشه یا مثلا باید تنظیمات خاصی رو قبل از اینکد کردن انجام بدیم تا این مشکل پیش نیاد
comment image

wpDiscuz

تبلیغات

ویژه‌ها

تبلیغات

تبلیغات

×